Gezamenlijke verkenning van regionale kansen voor collectieve warmte in Metropoolregio Eindhoven (MRE)
In de Metropoolregio Eindhoven werkten we samen met APPM aan een traject waarin wij vanuit Greenvis de technisch inhoudelijke analyses verzorgden. APPM nam de procesbegeleiding op zich en organiseerde de bestuurlijke sessies; wij leverden de onderbouwing, rekensessies en scenarioverkenningen.
Centraal stond één grote uitdaging voor de regio: de zeer beperkte beschikbaarheid van warmtebronnen. Deze schaarste vroeg om een zorgvuldige en gezamenlijke benadering tussen gemeenten. Zowel om verschillende opties te onderzoeken, als om nieuwe kansen bovenregionaal in beeld te brengen.
Warmteschaarste: van uitdaging naar oplossingsrichtingen
Omdat de regio nauwelijks warmtebronnen heeft, was de vraag: hoe ga je verstandig om met schaarste en hoe verdeel je warmte eerlijk en efficiënt? Wij onderzochten hiervoor meerdere oplossingsrichtingen en kwamen tot twee passende denkrichtingen, waarvan één zich duidelijk onderscheidde:
- Clustervorming als sleutel
Door de regio op te delen in functionele clusters ontstaat ruimte voor gezamenlijke warmteplannen. We bekeken twee mogelijke clusters:
- Eindhoven met omliggende gemeenten
- Helmond met omliggende gemeenten
Uit doorrekening bleek dat het cluster Eindhoven maar heel beperkt perspectief bood. Het cluster Helmond daarentegen liet juist sterke potentie zien. Helmond en de omliggende gemeenten hebben al kort na het opleveren van de voorlopige resultaten afronden hun ambitie getoond en hebben samen de schouders gezet onder het verkennen van een collectief warmtenet.
- Kleine gemeenten met kleine bronnen
Daarnaast bekeken we hoe kleinere gemeenten met een beperkte bron (zoals warmte uit rioolwaterzuiveringsinstallaties) toch kunnen aanhaken. Ons advies was om:
- een regionaal toepasbare aanpak te ontwikkelen,
- maar deze per gemeente wél uniek te maken, omdat lokale kenmerken sterk verschillen.
Bovenlokale samenwerking als randvoorwaarde
Juist door de schaarste werd duidelijk hoe belangrijk bovenlokale samenwerking is. Van alleen optimaliseren binnen de gemeentegrenzen kom je er niet: alleen ga je snel, maar samen kom je verder. We hielpen gemeenten begrijpen wat ze afzonderlijk kunnen oppakken en wat juist vraagt om regionale afstemming.
Geschiktheid van wijken voor collectieve warmte
We onderzochten ook welke wijken (inclusief wijken in kleinere gemeenten) mogelijk geschikt zijn voor collectieve warmte. Daarbij keken we naar:
- afstand tot potentiële bronnen,
- technische haalbaarheid,
- schaalgrootte,
- en alternatieve oplossingen waar bronnen te beperkt zijn.
Dit gaf gemeenten inzicht in wat wél en niet kansrijk is.
